Urząd Miasta Zakopanego, Wydawnictwo Czarne, Muzeum Tatrzańskie oraz Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości” organizują spotkanie w ramach cyklu „Czarne na białym” z Emilią Sułek, autorką książkiBARANIE OKO. Reportaż z Kirgistanu.
Wydarzenie zaplanowano na 1 października 2026 roku, w czwartek, o godzinie 18:00, w kawiarni „Kmicic” w Zakopanem, ul. Staszica 11a. Rozmowę poprowadzi Maciej Krupa, a udział jest bezpłatny. Wydarzenie jest współfinansowane przez Urząd Miasta Zakopanego.
Dla osób, które nie mogą wziąć udziału na miejscu, nagranie spotkania będzie dostępne na kanale YouTube Fundacji „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości” pod adresem: https://www.youtube.com/@fundacjazakopianczycy9887. Można także wyszukać Fundację Zakopiańczycy w serwisie YouTube.
* * *
Książka „Baranie oko” stanowi wielowątkową podróż do Kirgistanu, kraju w Azji Środkowej, w którym mieszkańcy poszukują swojej tożsamości w cieniu pomników Lenina i bohaterów narodowych.
Emilia Sułek przedstawia kraj podzielony na zrusyfikowaną północ oraz biedniejsze południe. Opisuje zamknięte ośrodki wydobycia uranu oraz życie w jurcie, gdzie czas płynie według rytmu lokalnych tradycji. W Sülüktü prawosławny ksiądz stara się odbudować starą cerkiew, rywalizując o wiernych z adwentystami. Natomiast w Otradnoje młode dziewczęta trenują hokej w nietypowych warunkach. W zapomnianych przez świat wioskach przetrwanie często opiera się na produkcji haszyszu.
Autorka bada również, co uczyniło Kirgistan przez wiele lat najbardziej demokratycznym krajem w regionie. Mimo silnych tradycji patriarchalnych oraz zwyczaju porwań matrymonialnych, w 2010 roku na stanowisku prezydentki zasiadła Roza Otunbajewa, co stanowiło przełom w Azji Środkowej.
Z reportażu Sułek wyłania się obraz Kirgistanu jako kraju wolnych i gościnnych ludzi, którzy wciąż pielęgnują swoje koczownicze korzenie.
„Moi bohaterowie wierzą, że jako nomadzi wolność mają we krwi. Tyle że tak naprawdę nomadami już nie są, Związek Radziecki siłą przywiązał ich do ziemi. Czy przejście na osiadły tryb życia jest równoznaczne z kulturową amnezją? Czy osiadły nomada od razu staje się rolnikiem? Może gdzieś głęboko zachowały się ślady nomadyzmu? A jeśli tak, to gdzie? Ta książka szuka tych śladów.”
Emilia Sułek (ur. 1976) jest absolwentką Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie obroniła doktorat z antropologii na Uniwersytecie Humboldtów. Specjalizuje się w krajach Azji Środkowej i Europie Wschodniej. Jest autorką książki „Trading Caterpillar Fungus in Tibet” oraz publikowała w takich mediach jak OKO.press, „Pismo”, „Gazeta Wyborcza”, „WOZ Die Wochenzeitung”, „The Guardian” i „New Lines Magazine”. Jest laureatką Recherchepreis Osteuropa 2024 oraz Gliwickiej Nagrody Literackiej 2025.
Źródło: Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości”
(MZ)